Epitafium. John Beasley Greene

Będąc młodą lekarką (cytat) i przeglądając „Małą Historię Fotografii” przerzuciłem kilkadziesiąt zdjęć, które zamieszczone są w tej książce. Przykuł moją szczególną uwagę (jak to on zawsze potrafi) Henri Cartier Bresson, o którym napisało się poprzednio, oraz jeszcze jedno zdjęcie. To:

Nil, 1854 r, John. B. Greene

Można spekulować, czy zmarły w młodym wieku John Beasley Greene, który zrobił to zdjęcie w roku 1854 nie był przypadkiem prekursorem, pionierem.

Oj, był chyba.

Jednym z pierwszych fotografów, który spróbował uchwycić Pustkę i Nicość.

Nie sfotografować Coś, tylko złapać w kadr Nicość. To bardzo, bardzo trudne, wbrew pozorom.

Nicość nie daje się złapać byle komu. Jest jak kot, chadzający własnymi drogami.

Dzisiaj świetnie potrafi obłaskawić, zmylić i schwytać nicość Josef Hoflehner, którego zdjęcia poznałem dzięki Krzysztofowi Gol'owi, oraz Markowi Zuckerbergowi.  Ma zmysł, ma niezwykłe wyczucie, żeby sprawić by Nicość jadła mu z ręki.

Boats in Fog, Vietnam 2012, Josef Hoflehner

Railroad Crossing, Nebraska, Josef Hoflehner

Jednak nawet jemu Nicość czasami się wymyka (moim zdaniem).

Najlepiej opłacany fotograf świata, niejaki Andreas Gursky, także jest tropicielem nicości. Jego pustka jest doceniana. Oto najdroższe zdjęcie świata (4,3 mln. dolarów). 
 

Brzeg Renu, 1999. Andreas Gursky

Dzisiaj Andreas Gursky, Josef Hoflehner, lub inni ich epigoni przyciskają ze znudzeniem spust cyfrowego wielkoformatowca, czy innej lustrzanki i zrzucają sto zdjęć na komputer, z których wybiorą jedno do wrzucenia na Facebooka.

Wyobraźmy sobie jak mogło to wyglądać w 1854 roku, gdy wczasy w Egipcie oznaczały wyprawę, z której można było nie wrócić (taki właśnie był los Johna B. Greene). Trzeba było dźwigać wielką drewnianą skrzynię aparatu, ustawiać ją na statywie i pracochłonnie utrwalać zdjęcia na szklanych, czy metalowych płytkach pokrytych emulsją. Płytki też niosło się ze sobą.

I pomimo tego John Beasley Greene znalazł odwagę i talent, by swojego aparatu nie kierować wyłącznie w stronę Sfinksa, beduinów, wielbłądów, Kairu, tylko w stronę niesfornej, trudno uchwytnej, pustynnej Nicości.

Niewiele wiadomo o nim. Mieszkał w Paryżu, był synem bankiera, co zapewne ułatwiało mu start.

W wieku lat dziewiętnastu (!!!) w 1853 roku pojechał na wyprawę do Egiptu, skąd przywiózł kilkadziesiąt negatywów. Więcej informacji o nim można wyczytać po francusku, niż po angielsku, ponieważ był jednym z założycieli Societe Francaise de Photographie.

Nie wrócił ze swojej trzeciej wyprawy do Egiptu w roku 1855, zginął młodo, zostawiając po sobie refleksyjne widoki na szklanych płytach, oraz wytyczoną, niekonwencjonalną drogę, którą później poszli inni.

Chwała odważnym eksperymentatorom!

Cześć jego pamięci!

 

Fabrykant

 

P.S.:

Polecam moje oryginalne kryminały z klimatyczną Łodzią w tle:

 

"Tramwaj Tanfaniego" dziejący się w czasach świetności przemysłowej Łodzi w roku 1905. Rzecz inspirowana prawdziwymi wydarzeniami - zabójstwem Juliusza Kunitzera, twórcy łódzkich tramwajów. Książka nagrodzona Exlibrisem Biblioteki im. Piłsudskiego za najlepszą powieść o Łodzi w 2021 roku.

Reżyser Władysław Pasikowski o "Tramwaju Tanfaniego":

"Wciągające. Rewolucja upadła, ale rewolucjoniści zostali... W Łodzi w zamachach giną zamożni fabrykanci. Kto stoi za tymi zbrodniami? Frapująca intryga i pełnokrwiści bohaterowie, ale prawdziwą bohaterką jest Łódź pod koniec 1905 roku. Jedno z najbarwniejszych i najbardziej oryginalnych miast tamtych czasów. To nie kino, to autentyczny fotoplastikon z epoki... Ja nie mogłem oderwać oczu od okularu. Polecam!"

"Tramwaj Tanfaniego" jest do kupienia wysyłkowo tutaj: LINK

"Złoty peugeot" to niebanalny kryminał motoryzacyjny z Łodzi epoki wczesnego Gierka. Tajemnicza zbrodnia, nieudolna milicja, zakulisowe przepychanki z władzą PRL a po drugie kawałek historii polskiej motoryzacji i łódzkiej architektury oczami (i rękami) pewnego mechanika z ulicy Wschodniej, który chcąc nie chcąc musi zabrać się za dociekanie, dlaczego ktoś musiał zginąć i kto go zabił. Są wciągające tajemnice, splątane wątki, brawurowe pościgi samochodowe, jest wiele charakterystycznych postaci budujących mikrospołeczność powieści. W warstwie trzeciej książka jest nasycona aluzjami do literatury popularnej z czasów PRL a wynajdowanie tych i innych smaczków z Niziurskiego czy Nienackiego jest dodatkową rozrywką. 

Do kupienia wysyłkowo - TUTAJ 

"Deluks" - wielowątkowy kryminał dziejący się w roku 1976 składa się z kilku warstw, począwszy od tematyki automobilowej, poprzez dawne tajemnice Łodzi, kończąc na echach II Wojny Światowej. Książka tym razem aluzyjnie nawiązuje do tzw. kryminału milicyjnego, jednak dekonstruuje ten schemat, inaczej rozkłada racje i ironizuje z klimatów PRL. W świat dawnej Łodzi pomaga czytelnikowi przenieść się zespół pełnokrwistych bohaterów - od lumpów i milicjantów po profesorów i prywaciarzy. Akcja zawiązuje się wokół warsztatu samochodowego, poniekąd kontynuując klimat "Złotego Peugeota", jednak cała opowieść jest autonomiczną fabułą. Będziecie zaskoczeni!

"Deluks" do kupienia wysyłkowo - TUTAJ 

"Wariatka ze Spornej" - napisana wspólnie z Tomaszem Włodkowskim -Światowej sławy reżyser usiłuje skończyć swoje ostatnie filmowe dzieło niekonwencjonalnymi metodami. Równolegle ginie jego wieloletni współpracownik i asystent.
Młoda policjantka, niedawno przybyła do Łodzi ma poprowadzić śledztwo, które będzie wymagało od niej szczególnego zaangażowania, cierpliwości, uwagi i... erudycji.
Tytułowa ulica Sporna zdaje się trwać w niezmiennym od stu lat stanie, ale to tylko pozory. Miasto dookoła przekształca się w bólach, jest rok 2003, Polska ma zaraz wejść do Unii Europejskiej, ale niechciany bagaż PRL jest wciąż obecny, również w policji. Kto i dlaczego zabił? Co ma wspólnego wielka sztuka i małe morderstwo? 

"Wariatka ze Spornej do kupienia wysyłkowo TUTAJ